Chanson

een gezongen geschiedenis van Frankrijk

De radioreeks

Claude Blondeel, Warre Borgmans en Bart Van Loo struinen door het Parijs van nu en de chansons van toen. Een muzikale slalom door de geschiedenis van onze zuiderburen. Een zoektocht naar de ziel van het Franse lied.

Een productie van Annick Lesage en Rolly Smeets (Klara). Acht afleveringen.

Luister hieronder.

1e
De Pont Neuf als kraamkliniek van het moderne chanson

Parijs. Hier begint het verhaal van het chanson. Meer bepaald op de Pont Neuf. Vanop de oudste brug van Parijs kan je een spreekwoordelijke blik werpen op de hele geschiedenis van Frankrijk. In deze eerste aflevering staan o.a. Henri IV, Françoise Hardy, Karel de Grote, France Gall, François Villon en Serge Regianni zij aan zij.

2e
La bohème, la bohème... het gezongen verleden van Montmartre

Vandaag struinen les compagnons door de straten van Montmartre. Ze bezoeken o.a. het voormalige cabaret van Patachou waar Georges Brassens voor het eerst op een podium stond. En uiteraard wordt er ook een rondje geassocieerd. Het verband tussen Dalida, Voyage au bout de la nuit, Le temps des cerises, Vincent Van Gogh en Michel Sardou is de Rue Lepic.

3e
Flaneren op het cimetière de Montmartre

Claude, Warre en Bart bezoeken vandaag het kerkhof van Montmartre. Ze mijmeren over de dood bij de grafzerken van Joseph Kosma, Michel Berger, François Truffaut... zelfs houden ze even halt bij Hector Berlioz want ook hij heeft een bijdrage geleverd aan het Franse chanson. Na de liefde is de vriendschap misschien wel het meest bezongen thema in het chanson. In café 'Le Rendez-vous des Amis' kiezen de compagnons hun favoriete vriendschapslied.

4e
Met Vian, Gainsbourg en Fréhel naar het geboortehuis van Françoise Hardy

De gezworen compagnons de la chanson brengen een bezoek aan de Cité Véron (niet ver van de Moulin Rouge). Jacques Prévert en Boris Vian waren er buren. Op een boogscheut daar vandaan ligt de rue Chaptal. Belangrijke verhaallijnen uit het Franse Chanson komen er samen. Gainsbourg, Chopin, Fréhel, Mouloudji en Django Reinhardt hebben er allen hun sporen achtergelaten. Bij La maison où Françoise Hardy a grandi in de rue d'Aumale wordt het even stil.

5e
Van Louis De Funès tot Georges Moustaki

In deze aflevering leren we wat Louis De Funès, Georges Pompidou, Georges Moustaki en Thomas Dutronc met elkaar gemeen hebben. Claude, Warre en drinken een glas in het legendarische cabaret La Colombe waar Jean Ferrat voor het eerst van zich liet horen. In het Hôtel de Ville van Parijs wordt het huwelijk in het Franse chanson onder de loep gelegd. De kameraden vragen zich ook af of een goed chanson ook grappig kan zijn.

6e
Neuriënd door de Jardin du Luxembourg

In de Jardin du Luxembourg lopen de gezworen compagnons de la chanson in het spoor van Napoleon, Joe Dassin, Victor Hugo en Renaud. Claude, Warre en Bart zetten er een boom op over Franse kinderliedjes, mijmeren over de muzikale smaak van François Mitterrand en gaan op zoek naar de bijdrage van het Franse chanson aan de homo-emancipatie.

7e
Van de roots van Aznavour tot het ontstaan van de Marseillaise

In deze aflevering plukken de gezworen compagnons enkele chansons uit de lucht in de rue Monsieur Le Prince, een gedenkwaardige straat in het Quartier Latin. Camille Saint-Saëns en Arthur Rimbaud woonden er, maar vooral: de grote Aznavour werd er geboren. De compagnons de la chanson gaan er eten in Le Polidor, de bistrot préféré van James Joyce, Jack Kerouac en Raymond Queneau. Vanop de Pont Mirabeau brengen ze hulde aan Apollinaire. Maar beginnen doen ze bij de Revolutie, en bij de merkwaardige vrucht die ontsproot aan de verbeelding van Rouget de Lisle: de Marseillaise.

8e
Van de Olympia via Napoleon en Brel tot het piepkleine L'Ecluse: een laatste chansonwandeling door Parijs

Aan schone liedjes komt altijd een einde. In deze slotaflevering van de chanson-reeks op Klara brengen Claude Blondeel, Warre Borgmans en Bart Van Loo brengen een bezoek aan la Cloche d'Or, het geliefkoosde restaurant van vele chansonniers, gelegen op een boogscheut van de mythische Olympia, de Olympusberg van de goden van het chanson. Deze concertzaal werd ooit uitgebaat door de ouders van Jeanne Moreau, meteen de aanleiding voor een gesprek over chanson en cinema. Op de Place Vendôme laten les copains Napoleon en Henri Salvador elkaar de hand schudden. In L'Ecluse, een legendarisch cabaret in Saint-Germain-des-Prés drinken ze nog een laatste glas in het gezelschap van Jacques Brel en Barbara. Helemaal afsluiten doen ze met een van de allermooiste chansons aller tijden...

 

Een fantastisch boek, leerzaam, knap geschreven en ontroerend. Wat mij zo raakt, is dat Bart Van Loo met veel liefde beschrijft hoe belangrijk een lied wel niet kan zijn. (…) Ik ga door dit boek met mijn vrouw een dag of zes door Parijs lopen want het is ook een goed reisboek. Reis je naar Spanje, zet dan onderweg de dubbel-cd op, maar ook als je naar Thailand gaat, neem het boek mee, het is ongelofelijk interessant, alleen al omdat Van Loo zo goed uitlegt dat de liedkunst over ons gaat én over de geschiedenis.

—  Zanger Maarten van Roozendaal
 

Een ambitieus en harmonisch samengaan van toeristische gids, geschiedenisles en goede verhalen. Lichtvoetig en doordacht, zoals we dat gewoon zijn van Bart Van Loo.

—  Ruth Joos, Radio 1
 

Van Loo, een wandelende encyclopedie van lied en literatuur, bewijst met branie dat het muzikale erfgoed de poort opent naar een complete wereld.

—  Dirk Leyman, De Morgen
 

Een boordevol en verrassend boek dat bulkt van de vergeten namen en verhalen

—   Tine Hens in Focus Knack
 

Chanson is een klein meesterwerk dat eigenlijk in het Frans zou moeten vertaald worden.

—  Jan Pollet, Ooteoote
 

Als een echte multitasker wandelt Van Loo tijdens zijn relaas over het Franse lied door Parijs en combineert hij de evolutie van het chanson met de Franse geschiedenis. Op die manier geeft hij de lezer een interessante en vooral verrijkende blik op Frankrijk. Voor wie een beetje vertrouwd is met de Franse cultuur is dit boek een waar spektakel.

—  Sarah Verhasselt, Cutting Edge
 

Een boek van nostalgie, van geen glimlach van herkenning en verbazing over de gelegde verbanden

—  De Telegraaf
 

Van Loo wandelt in Parijs en laat de geschiedenis overvloeien in zijn enorme muziekkennis. (…) Hoe gezocht het ook lijkt, het werkt. Van Loo schrijft helder, met inleving en een breed appeal. Hij interpreteert bouwwerken met evenveel gemak als chansonteksten en werpt zich op als een alwetende gids die met groot enthousiasme zijn passie belijdt. (…) Met een prettig verhalenboek en uitdagende compilatie-cd blaast Bart Van Loo onze weifelende omgang met het Franse chanson nieuw leven in.

—  Peter Vanthyghem in De Standaard